Cumhurbaşkanlığı Sağlık Politikaları Kurulu Üyesi Prof. Dr. Toker Ergüder, Yeşilay verilerine dayanarak sigaranın Türkiye ekonomisine yıllık maliyetinin 24 milyar dolar olduğunu açıkladı. Tütün kullanımıyla mücadelenin ekonomik boyutuna dikkat çeken Ergüder, tüketimin azaltılması adına bir paket sigaranın fiyatının en az 300 TL olması gerektiğini vurguladı.
Ekonomiye yıllık maliyeti 24 milyar dolar
Prof. Dr. Toker Ergüder, sigara kullanımının ekonomik etkilerine dair çarpıcı veriler paylaştı. Yeşilay tarafından yürütülen çalışmalara atıfta bulunan Ergüder, sigaranın Türkiye’ye olan yıllık maliyetinin 24 milyar dolar seviyesinde olduğunu belirtti. Bu rakamın oldukça yüksek olduğunu ifade eden Ergüder, söz konusu tutarın dolaylı maliyetler, iş gücü kayıpları ve hastalık giderleri de eklendiğinde çok daha yüksek seviyelere çıkabileceğine işaret etti.
Türkiye Gazetesi’ne konuşan Ergüder, maliyet hesabının karmaşıklığına da değindi. Sigaraya bağlı hastalıklar nedeniyle yapılan sağlık harcamalarının ve yurt dışından temin edilmek zorunda kalınan ilaç giderlerinin tam olarak hesaplanamadığını belirterek,"Sigaraya bağlı hastalıklara ne kadar ödeme yaptığımızı net biçimde ortaya koymak zor." değerlendirmesinde bulundu. Gerçek maliyetin, hesaplanan 24 milyar doların üzerinde olduğu tahmin ediliyor.
En ucuz sigara Türkiye’de satılıyor
Tütün kullanımıyla mücadelede en etkili yöntemin fiyat politikaları olduğunu savunan Ergüder, Türkiye’deki fiyatların dünya ortalamasının altında kaldığını söyledi. OECD ülkeleri ve Avrupa ile kıyaslama yapan Ergüder, en ucuz sigaranın Türkiye’de satıldığını ve bu durumun tüketimin azalmasını engellediğini kaydetti. Fiyatların erişilebilir seviyede kalması, tütün ürünlerine olan talebin düşmemesinde önemli bir etken olarak görülüyor.
Fiyat artışlarının tüketim üzerindeki etkisine dair istatistiksel verileri de paylaşan Ergüder, sigara fiyatlarında yapılacak yüzde 10’luk bir artışın, tüketimi yüzde 8 oranında azalttığını vurguladı. Türkiye’de sigara ile mücadelede en güçlü aracın vergi ve fiyatlandırma olduğunu belirten Ergüder, caydırıcılığın sağlanması için bu mekanizmanın daha etkin kullanılması gerektiğinin altını çizdi.
Benzin fiyatına endeksli öneri
Geçmiş dönemlerde uygulanan politikaların başarısını hatırlatan Ergüder, 2008-2012 yılları arasında Maliye Bakanlığının fiyat artışına gitmesiyletütün kullanımının yüzde 14 oranında azaldığını ifade etti. Ancak 2013 yılından sonraki süreçte, vatandaşın satın alma gücüne oranla yeterli zam yapılmadığını, bu sebeple de tüketim oranlarının istenilen seviyede gerilemediğini belirtti.
Dünyadaki fiyatlandırma standartları ndan örnekler veren Prof. Dr. Ergüder, İngiltere’de bir paket sigaranın 15 sterlin olduğunu hatırlattı. Küresel bir kıyaslama ölçütü olarak sigara fiyatlarının genellikle 5 litre benzin fiyatına eşdeğer olduğunu belirten Ergüder, Türkiye için de bu formülü önerdi. Ergüder,"Bu hesapla Türkiye’de bir paket sigaranın en az 300 TL olması gerekir."diyerek, tütün kullanımını düşürmek için fiyatların bu seviyeye çekilmesi gerektiğini savundu.