ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in İran yetkilileriyle İslamabad'da 21 saat süren görüşmelerin sonuçsuz kalmasının ardından küresel piyasalar çalkantıya girdi. Ham petrol WTI vadeli işlemleri bugün sabah saatlerinde %7,94 yükselerek 104,24 dolara, Brent petrol ise %7,56 artışla 102,40 dolara çıkarken, Bitcoin %1,26 düşerek 70.734,8 dolara geriledi.

11-12 Nisan tarihlerinde Pakistan'ın başkenti İslamabad'da gerçekleştirilen görüşmeler, İran'ın nükleer silah programından vazgeçmeyi reddetmesi, Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol ve 27 milyar dolarlık dondurulan İran varlıklarının serbest bırakılması konularında anlaşmazlık nedeniyle başarısızlıkla sonuçlandı. Vance, İran'ın nükleer silah tan vazgeçmesini görmek istediklerini ancak henüz bunu gerçekleştiremediğini belirtti.

Piyasa Tepkisi ve Abluka Tehdidi

Trump yönetimi, görüşmelerin başarısız olmasının ardından İran'ın limanlarına giren ve çıkan gemilere yönelik abluka başlatacağını açıkladı. ABD Merkezi Komutanlığı (Centcom), abluka uygulamasının bugün TSİ 17.00'debaşlayacağını bildirdi. Bu gelişme, küresel enerji sevkiyatlarının beşte birinin geçtiği kritik Hürmüz Boğazı'ndaki gerginliği daha da tırmandırdı.

Allianz danışmanı Mohamed El-Erian, "Hızlı bir diplomasi yolu görülmediği takdirde, finansal piyasaların hafta başında açılış tepkisi petrol fiyatlarını ve borçlanma maliyetlerini yukarı itmek olacaktır" uyarısında bulundu.

Kripto para piyasaları jeopolitik belirsizliğin artmasıyla birlikte satış baskısı altında kalırken, altın vadeli işlemleri ise doların güçlenmesiyle %0,68 düşerek 4.755,05 dolara geriledi. Avrupa borsaları da Trump'ın Hürmüz abluka tehdidi ve başarısız Ortadoğu görüşmeleri arasında düşüş kaydetti.

Enerji Krizi Uyarısı

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Hürmüz Boğazı'nın kapanmasını "küresel petrol piyasası tarihindeki en büyük arz kesintisi" olarak nitelendirdi. Avrupa Havalimanları Konseyi Genel Müdürü Olivier Jankovec, boğazdan geçişin önümüzdeki üç hafta içinde önemli ölçüde yeniden başlamaması durumunda AB'de "sistematik jet yakıtı kıtlığının gerçek olacağını" vurgulayarak, bunun havalimanı operasyonlarını ve hava bağlantısını ciddi şekilde aksatacağı uyarısında bulundu.

Altın

Petrol fiyatları 8 Nisan'da geçici ateşkes açıklamasının ardından 100 doların altına düşmüş, ancak görüşmelerin başarısız olmasıyla birlikte tekrar yükselişe geçmişti. JPM organ Chase analistleri, petrol fiyatlarının ikinci çeyrekte 100 doların üzerinde kalacağını, ancak yılın ikinci yarısında gevşeyeceğini öngörüyor.

Ne İzlemeli

  • ABD abluka operasyonu: Bugün TSİ 17.00'de başlayacak abluka uygulamasının kapsamı ve piyasa tepkisi
  • Goldman Sachs raporu: Bugün açıklanması beklenen raporda ABD-İran krizi ve enerji piyasalarına ilişkin analiz
  • WTI seviyesi: 105-110 dolar bandına doğru hareket devam ederse yeni kriz sinyali olabilir
  • Hürmüz Boğazı gemi trafiği: Önümüzdeki günlerde geçiş yapan gemi sayıları kritik önemde